Ana içeriğe atla

Rumeli Güvey Yahnisi

Trakya mutfağında sakatatlar arasında en çok değerlendirilen ve daha bol bulunabilen malzeme ciğerdir. Rumeli usulü terbiyeyle damıtılan çorbalarda, ızgaralarda olduğu kadar tencere yemeklerinde de ciğere dair kullanım zenginliğine rastlarız.
Trakya’da düğün yemeklerinde çorba olarak sofraya getirilmesi yaygın bir sunumdur. Düğünlerin ana yemekleri ise genellikle kemikli parça et ya da kuşbaşı etlerle hazırlanmaktadır. Buna karşılık bazı düğünlerde ana yemek olarak sunulan yahni yemeği ciğer kullanılarak yapılır ve bu sebeple yörede “güvey yahnisi” diye isimlendirilir.
Rumeli mutfağından geleneklerle Trakya mutfağına taşınan bu lezzeti hazırlarken riayet edilen bazı püf noktaları, bu haliyle yemeği kendine kimlikli kılar. Kullanılan malzemenin kuzu ciğeri olması arzu edilse de, dana ciğeri ile de hazırlanabilmektedir. Bazen ciğeri haşlayıp sonradan sotelemek şeklinde uygulamalar olsa da, genel uygulama baştan sotelemek şeklindedir. Yemeğin suyunu koyultmak için bir fiske un soteleme sırasında ya da en baştan ciğeri tümden unlanıp fazlalıklarının silkelenmesi şeklinde tencereye katılır. Rumeli sakatat yemeklerinin pek çoğunda ve et yahnilerinde olduğu üzere bir miktar sirke mutlaka katılmalıdır. Eğer ki salçanızın yemeğinizin suyunu renklendireceğine kaniyseniz ekleyeceğiniz domates miktarını azaltabilir ya da tümden ihmal edebilirsiniz. Ama mevsimindeyseniz domatesin kendi aromasını tercih ederek salça miktarını eksiltme yoluna gidin.
Sarımsak ve soğan yahnilerin vazgeçilmezi olarak ciğer yahnisinde de karşımıza çıkıyor. Özellikle ciğer yahnisi fazla soğan kaldırmaktadır. Trakya mutfağında soğanlar arpacık soğan olarak ya da dişe gelecek şekilde yemeklik hatta piyazlık doğranarak yemek içinde yerini alabilir. Soğanın dişe geliyor oluşu rahatsız edici bir durum değil yemeğin zenginliği olarak algılanır. Hatta bu durum yöredeki diğer et yahnilerinde de aynı yönüyle karşımıza çıkar.
Malzemeler :
  • Bir takım kuzu ciğeri
  • 20-25 adet arpacık soğan
  • 3-4 Diş sarımsak
  • 2 Yemek kaşığı tereyağ
  • 2 Sivri biber
  • 1 Tatlı kaşığı salça
  • 3 Orta boy domates
  • 1 Tatlı kaşığı üzüm sirkesi
  • 2 Yemek kaşığı un
  • Tuz, karabiber, pul biber, kekik
  • Yarım demet maydanoz
Hazırlanışı :
  • Tereyağı tavaya alıp erimeye alın. ( Arzuya göre sıvıyağla yarı ölçüde incelterek de kullanabilirsiniz. )
  • Ciğerleri yüksek ısıda sotelemek üzere tavaya alın.
  • Suyunu salıp çektikten sonra rengi dönerek sotelenen ciğerlerinize, arpacık soğanları, iri kıyılmış sarımsağı, halka doğranmış biberlerinizi ekleyip birkaç dakika daha kavurun.
  • İki yemek kaşığı kadar ununuzu elinizle gezdirerek tavadaki malzemenizin üzerine gezdirin.
  • Önce salçasını, birkaç dakika sonra da kabukları soyulup küp doğranmış domatesleri ekleyip birkaç dakika daha kavurmaya devam edin.
  • Baharatlarını ve sirekesini ilave edip, üzerini bir parmak geçecek kadar sıcak su ilave edin.
  • Tuzunu ayarlayarak altını kıstığınız ateşte kapağını olabildiğince açmadan yahninizi pişmeye alın.
  • Ateşti kapatmazdan 1-2 dakika önce üzerine kıyılmış maydanoz gezdirip, demlenmesi için kapağını kapatın.

Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

Kurban Kavurması ( Et Sızdırması )

Kurban bayramı Trakya’da da ruhuna vuran, geleneklerle harmanlanmış büyük bir coşkuyla kutlanır. Bu gelenekler arasında Trakya’nın çeşitli köylerinde yaşatılmaya çalışılan, ki bunun ritüellerine bağlı kalınarak en uzun süreli yaşatılanı Lüleburgaza bağlı Sakızköy beldesidir,  “Kurban Eti”  geleneğdir. Bu geleneğe dair daha önceden sayfalarımızda yer verdiğimiz,  “Zamanı peşinden sürükleyen bir gelenek; Kurban Eti”  isimli içeriğimize göz atabilrsiniz. Kurban bayramına dair bu coşkulu karşılama bayram sofralarında da kendisini gösterir. Kurban bayramı sofralarının olmazsa olmazı, hiç şüphesiz kurban eti ile hazırlanan kavurmadır. Kavurma hazırlandığında tüketilebilen bir et pişirme yöntemi olduğu kadar, uzun süreli saklamaya ve sonra kullanmaya da müsait bir hazırlama yöntemidir. Trakya’da, özellikle Kırklareli geleneksel mutfağında, kavurma etini daha sonra kullanılmak üzere pişirme yöntemine  “sızdırma”  ya da  “et sızdırması”  denir. “Sız...

Mutancana

Mutancana Edirne Mutfağı’nın karakteristik bir et yemeğidir. Edirne Sarayı’nda doğan Fatih Sultan Mehmet’in en sevdiği yemeklerden olduğu, İstanbul’un fethinden sonra Topkapı Saray Mutfağı’na taşınan baş yemekler arasında yer aldığı bilgisine sahip olduğumuz Mutancana Edirne’nin özel yemeklerinden bir diğeri olan olan  Zirva  tarifiyle büyük benzerlikler gösterir.  Zirva  gibi Mutancana tarifinde de Osmanlı yemeklerindeki uygulamalar gereği et ve meyvelerin, tatlı, ekşi ve tuzlu aromaların birlikteliğini görüyoruz. Tarifin orjinali kuzu eti kullanılmasını işaret ederken, sonraki yıllarda tavuk eti ile de bu yemek hazırlanmaktadır. Mutancana günümümüzde Osmanlı Mutfağı örnekleri sunan konsept mutfakların baş tarifleri arasında yer alırken, Edirne yöre mutfağında da diriliğini korumaktadır. Malzemeler : 750 gr kuzu eti 1 su bardağı kızıl üzüm 15 adet arpacık soğan 1 çay bardağı soyulmuş iç badem 4-5 Adet incir 2 Çorba kaşığı bal 3 Çorba kaşığı tereyağ 2 S...

Kuskuslu Tavuk Kapama

Kapama Kırklareli yöre mutfağının sevilen fırın yemeklerindendir. Sininin altına döşenen pilav harcının ( pirinç, bulgur yahut kuskus pilavı ) üzerine haşlanmış et parçalarının döşenmesi, bahratlarla -ki özellikle karabiber ile- tatlandırılıp fırınlanmasıyla elde edilen yemeklere yöre mutfağında kapama denilmektedir. Özellikle koyun eti kullanılarak yapılan benzer tarifler ise, Trakya mutfağının daha genişi olarak değerlendirebileceğimiz Balkan mutfağında büryan olarak adlandırılır. Daha önce sayfalarımızda pirinç ile hazırlanan  tavuklu pirinç kapama  tarifine yer vermiştik. Bu tarifte ise yöre mutfağının vazgeçilmez kışlık hamur işlerinden kuskus kullanılarak yapılan bir kapama uygulamasına yer veriyoruz. Genel hatlarıyla benzerlikler taşıyan bu tarifte küçük nüans farkları yer almaktadır. Yöre mutfağının zenginliği açısından pirinçle yapılan kapamalar gibi kuskus kullanılarak yapılan bu tarif de diri tutulmalıdır. Malzemeler : Tavuk kol ( Porsiyon başına ...